Full 1
Begum FEYZİOĞLU
YAPIŞMAZ TEFLONLAR, PLASTİK KALKANLAR: DUYGUSAL DAYANIKLILIK ÜZERİNE
Full 1
Shadow

“Hayat seni yorduğunda teflon gibi ol.”

Babamın Teflon Tavası

Çocukken kalbim kırıldıysa, sinirlendiysem ama bu konuda yapabileceğim fazla da bir şey yoksa babamın verdiği bir öğüt vardı: “Yaşadın. Bitti. Yapabileceğin bir şey kalmadı. Şimdi zehri üzerinden bir teflon gibi akıt gitsin.” 

“Baba teflon ne demek?” Böylece hazneme yeni bir sözcük eklenmişti.  

Hmm… “Zehri teflon gibi akıtmak”… Üzüldüğümde kocaman bir teflon tavaya dönüşen yenilmez bir süper kahraman olduğumu düşünmek çok matraktı. 

Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi
Tava-kız kötülere karşı

Büyürken babamın bu öğüdünü her zaman uygulayamadım ama hiç de unutmadım. Kendimi Tefal’le yarışır; yapışmaz, kir tutmaz bir teflon tavaya dönüştürmeyi bazen başardım. Gün içinde çok üzüldüğüm bir olayı, eve gittiğimde hatırlamadığım oldu mesela. 

Ama bazen de yapamadım. Teflon olamadım. Her şey üstüme yapıştı. Pişman oldum. Sorumluluk aldım. Kendimi paraladım, suçladım.  Belki de öyle olması gerekiyordu.

Ne olursa olsun; “Hayat seni yorduğunda teflon gibi ol.” öğüdünü sevdim ve ara sıra ben de aynı öğüdü başka arkadaşlarımın yardıma ihtiyacı olduğunda (itiraf ediyorum, kaynak göstermeden) kullandım. 

Esasında babamın teflon gibi olmaktan kast ettiğinin “duygusal dayanıklılık” (resilience) olduğunu; özel hayat ile profesyonel hayatı; aile ile arkadaşları; yeni sevgilinin heyecanı ile eski sevgilinin acı hatırasını birbirinden ayırmanın zor ama faydalı bir meziyet olduğunu idrak ettim. 

Bu kadar teflon muhabbeti yeter.

Eğer hala mutfağa yemek pişirmeye gitmediyseniz ve yazıyı okumaya devam ediyorsanız esasında niyetim son zamanlarda okuduğum bir kitaptan kısaca bahsetmek. 

Bir Duygusal Dayanıklılık Kitabı: Duygusal Zeka – Resilience: Duygusal Dayanıklılığınızı Artırın

Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi

Harvard Business Review yayınlarından çıkan “Duygusal Zeka – Resilience: Duygusal Dayanıklılığınızı Artırın” kitabını geçtiğimiz günlerde bir arkadaşımdan ödünç aldım ve birkaç saatte bitirdim. 

Kitap bir kişisel gelişim kitabı olarak sınıflandırılabilir ve ben kişisel gelişim kitaplarıyla pek gelişmem. Ama bu kitabın kısa, öz, “nokta atışı yapar” anlatımı hoşuma gitti. Zaman ayırmaya değer buldum. 

Mütemadi kaos içerisinde yaşadığımız, her yeni gün yeni hallere adapte olmaya çalıştığımız şu günlerde “Duygusal Dayanıklılık” veya İngilizcedeki karşılığıyla “Resilience” hakkında biraz düşünmenin, okumanın, yazmanın ve kendimizi bu konuda geliştirmenin faydalı olacağı kanaatindeyim. 

Kitaptan edindiğim ve sizlerle paylaşmak istediğim bilgiler: 

Vanderpool’un Plastik Kalkan’ı ve Duygusal Dayanıklılık

  • Boston Psikoanalitik Derneği ve Enstitüsünün eski başkanlarından Maurice Vanderpol, Yahudi soykırım kurbanları üzerinde bir araştırma yapıyor. Fark ediyor ki; toplama kamplarından sağ kurtulan Yahudilerin büyük bir bölümünün kuvvetli bir mizah anlayışı ve kötü olaylar baş gösterdiğinde içlerine çekilebildikleri geniş bir hayal dünyaları var. Vandepol bu özelliğe “Plastik Kalkan” adını veriyor. Plastik Kalkan öyle kuvvetli ki Hitler’in gaz odalarına ve SS subaylarına bile direniyor. 
Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi
Mizah duygusu ve eğlenceli bir iç dünya birleştiğinde kişisel koruyucu ekipman kadar etkili oluyor.
  • Harvard Business Review eski editörü Diane Cotu da duygusal dayanıklılık kavramını çalışırken; duygusal dayanıklılığı yüksek olan kişilerde üç ortak özellik fark ediyor:
    • Öncelikle bu kişiler ne fazla pesimistler, ne de fazla optimistler. Olayları realist bir bakış açısı ile; gerektiği kadar kötü ve gerektiği kadar da olumlu değerlendiriyorlar. Filtre veya photoshop kullanmayan, yalnızca deklanşöre doğru zamanda basan fotoğrafçılar onlar. 
Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi
Filtre yok, photoshop hiç yok.
  • Duygusal olarak dayanıklı insanların bir diğer ortak özelliği de şu; ne kadar zor zamanlardan geçerlerse geçsinler her zaman yürümeye devam edecek, pes etmeyecek, bir sonraki adımı atmaya değer görecekleri bir sebep, uğraş, anlam buluyorlar. Bir başka deyişle, hayatı toz pembe görmüyorlar fakat yaşamaya değer buluyorlar. Bu da onları gerçek dışı optimistlerden güçlü kılıyor. 
Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi
Fazla değil, bir sebep yeterli.
  • Son olarak da duygusal dayanıklılığı yüksek kişiler yaratıcılar. Yaratıcılıkları, bildikleri dünya değiştiğinde, bir gece veya aylar yıllar önceden yaptıkları plan alt üst olduğunda dahi ellerinde avuçlarında bir şeyler tutabilmelerine; yeni stratejiler üretebilmelerine olanak tanıyor. 
Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi
Bir yol mutlaka vardır.

Babamın tavası, Vanderpool’un kalkanı. Duygusal Dayanıklılık. Peki sonuç?

Bir: Babamın teflon tavası, Maurice Vandepol’un plastik kalkanında karşılık buluyor.  Olay kişinin yaşadığı olayı anlamlandırma şeklinde ve zihnini eğitmesinde bitiyor. Belki klişe ama gerçek bu. 

İki: Duygusal olarak güçlü insanlar sandığımızın aksine hayata pembe gözlüklerle bakan insanlar değiller. Aksine olayların ciddiyetini geç kalmadan kavrayan, buna rağmen hayatı yaşamaya ve mücadele etmeye değer bulan insanlar. Güvenli alanlarından çıkmaktan çekinmeyerek farklı yolları deneyebiliyorlar. Mizahla ve kendileri ile barışıklar, gerektiğinde kendileri ile alay edebiliyorlar. 

Sonuç: Mütemadi kaos ile mücadele ettiğimiz; bir günümüzün ötesini göremediğimiz; sağlık sorunları, finansal sorunlar, toplumsal sorunlar, ailevi sorunların artış gösterdiği bugünlerde bir saatlik boş vaktiniz var ise kitaba bir şans vermenizi öneririm.

Herkese şimdiden iyi hafta sonları. Pazar kahvaltınızda teflonda iki göz yumurta yerken belki beni hatırlarsınız.

Duygusal dayanıklılık nedir? Resilience nedir? Harvard Business review duygusal dayanıklılık hakkında yazdı. Kitap incelemesi. sahanda yumurta da bonus.

 Bunlar da ilginizi çekebilir: